Szkolny program wychowawczo - profilaktyczny wyznacza kierunek pracy wychowawczej i profilaktycznej z uczniami naszej szkoły.
Działania wychowawczo-profilaktyczne prowadzone są w oparciu o diagnozę czynników chroniących i czynników ryzyka, którą przeprowadzamy każdego roku do dnia 30 września. Wnioski z diagnozy, kierunki polityki państwa, zalecenia kuratora oświaty oraz cele zawarte w poniższym programie, stanowią o planowanych działaniach profilaktyczno-wychowawczych w danym roku szkolnym.
Szkolny Program Wychowawczo-Profilaktyczny Szkoły Podstawowej nr 3 w Pasłęku
Skierowany jest do całej społeczności szkolnej.
Definicja procesu wychowania i profilaktyki
Z perspektywy psychologii humanistycznej możemy przyjąć, że: wychowanie jest procesem, tworzeniem warunków do rozwoju osobistego, wolności i wzrastania. Jest procesem wspomagania wychowanka w rozwoju i umiejętności dokonywania trafnych wyborów, ukierunkowanym na osiągnięcie pełnej dojrzałości i samodzielności w czterech podstawowych sferach:
· fizycznej - związanej z naturalnymi procesami rozwoju fizycznego, a także z nabywaniem wiedzy i umiejętności umożliwiających prowadzenie zdrowego stylu życia,
· psychicznej – emocjonalnej, intelektualnej, ukierunkowanej na osiąganie odpowiedzialności za siebie i swój rozwój oraz stosunek do świata i otaczającej rzeczywistości,
· społecznej – polegającej na nabywaniu umiejętności budowania prawidłowych relacji i satysfakcjonujących związków z innymi ludźmi, prawidłowego wywiązywania się z pełnionych ról społecznych, a także systematycznego przygotowywania się do podejmowania działań i zadań wynikających z nowych ról i zadań związanych z cyklem życia,
· duchowej – posiadanie konstruktywnego, zinternalizowanego systemu wartości, norm i zasad postępowania oraz poczucia sensu istnienia. (Ewa Góralczyk)
Profilaktyka (wg E.T. Duff’go) jest procesem wspierającym zdrowie przez umożliwienie ludziom uzyskania pomocy potrzebnej im do konfrontacji ze złożonymi, stresującymi warunkami życia oraz przez umożliwienie jednostkom osiągania subiektywnie satysfakcjonującego, społecznie akceptowanego, bogatego życia. Według prof. Z. Gasi to: wspomaganie radzenia sobie z trudnościami; ograniczenia czynnika zagrażającego; wzmacnianie czynników, które sprzyjają rozwojowi.
W szkole, powinna ona wynikać głównie ze świadomości niepowodzeń w realizacji działań wychowawczych i zagrożeń dla prawidłowego procesu wychowania.
Podstawowe akty prawne:
Powszechna Deklaracja Praw Człowieka z dnia 10 grudnia 1948 r.;
Deklaracja Praw Dziecka z 1959 r.;
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r. (art. 48, 53, 70);
Ustawa o systemie oświaty z dn. 7.09.1991 r. z późniejszymi zmianami oraz inne rozporządzenia regulujące realizację praw dziecka;
Ramowy Statut Szkoły.
Szkoła Podstawowa nr 3 w Pasłęku jest szkołą dla wszystkich. Jesteśmy placówką o szerokiej ofercie edukacyjne, gdyż oprócz oddziałów ogólnodostępnych posiadamy odziały integracyjne (na każdym etapie edukacyjnym), terapeutyczne oraz specjalne (dla uczniów w młodszym i starszym wieku szkolnym). Pracujemy w kilku budynkach przy ul. 3 Maja i Spółdzielczej.
Nasza szkoła zapewnia uczniom pomoc psychologiczno-pedagogiczną, medyczną, logopedyczną, dożywianie, świetlicę, bibliotekę, daje możliwość korzystania z rożnych kół zainteresowań oraz dzielenia się doświadczeniami na polu międzynarodowym.
W szkole działa Samorząd Uczniowski, Rada Rodziców, UKS „Gimpas”, SKO.
Działania wychowawczo-profilaktyczne szkoły prowadzone są we współpracy z rodzicami oraz wspierane są między innymi przez różne instytucje i organizacje np.
Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną w Pasłęku
Gmina – Miasto i Gmina Pasłęk
Komenda Policji w Elblągu
Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Pasłęku
Kuratorów zawodowych i społecznych
Stowarzyszenie Katolicki Ruch Antynarkotyczny KARAN - Oddział Elbląg
Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Elblągu
Agencja Artystyczna „MAT”
Organizacje pozarządowe np. Stowarzyszenie Przyjaciół Miast Partnerskich, Stowarzyszenie Wspierające Rodziny Potrzebujące „Jutrzenka”, schronisko „Psi Raj”
oraz inne instytucje i organizacje, z którymi praca inicjowana jest na bieżąco i wynika z potrzeby chwili.
Wszelkie działania podjęte w zakresie wychowania i profilaktyki zmierzają do tego, aby uczeń kończący szkołę (ideał absolwenta) był:
· patriotą
· ciekawy świata i siebie
· możliwie najlepiej wykształcony
· twórczy
· kulturalny
· uczciwy
· tolerancyjny
· odpowiedzialny
· obowiązkowy
· samodzielny
Program wychowawczo – profilaktyczny szkoły bierze pod uwagę przede wszystkim dobro ucznia i jego optymalny rozwój. Został opracowany przez zespół nauczycieli po wcześniejszym rozpoznaniu potrzeb uczniów, oczekiwań rodziców i spostrzeżeń pracowników szkoły. Oparto go o wartości miłości i przyjaźni, rodziny, religii, nauki, kultury, patriotyzmu oraz zdrowia, które są akceptowane przez wszystkich uczestników procesu wychowawczego, wspieranego przez profilaktykę – czyli rodziców, uczniów i nauczycieli.
Czynniki chroniące
Związane z sytuacją szkolną:
osobisty przykład nauczycieli,
zainteresowania nauką
ocenianie kształtujące
atmosfera szkolna motywująca do nauki
indywidualizacja działań edukacyjnych
poczucie bezpieczeństwa na terenie szkoły i poza nią
prawidłowe relacje w obrębie zespołu klasowego
system reagowania na przypadki picia alkoholu, palenie papierosów
docenienie przez szkołę wszelkich osiągnięć uczniów
wzmocnienie pozytywne
bazowanie w działaniach na mocnych stronach ucznia.
Związane z grupą rówieśniczą:
przynależność do grupy o pozytywnym charakterze,
odporność na manipulacje,
świadomość zagrożeń społecznych,
umiejętność odpierania presji i nacisków grupy,
pozytywne doświadczenia życiowe,
umiejętność nawiązywania i utrzymania kontaktów z rówieśnikami
Czynniki osobowościowe:
poczucie własnej wartości i akceptacji siebie
dojrzałość emocjonalna
sprecyzowane cele życiowe
preferowanie zdrowego stylu życia
realizowane pasje i zainteresowania
umiejętności asertywne
ciekawość poznawcza
Związane z sytuacją rodzinną:
postawa akceptacji i miłości
atmosfera życzliwości, poszanowania i zrozumienia
stawianie wymagań adekwatnych do możliwości dziecka
wdrażanie dziecka do akceptowanych społecznie norm i zasad
wspomaganie rozwoju dziecka
Czynniki ryzyka
Związane z sytuacją szkolną:
Teren i budynek otwarty, umożliwiający wejście/wyjście osobom postronnym i nieuprawnionym
Trudności w nauce
Niska motywacja do nauki
Wagary
Brak integracji w zespole klasowym
Grupa rówieśnicza:
Nieakceptowane społecznie sposoby rozwiązywania konfliktów rówieśniczych
Życie w świecie wirtualnym
Kontakt z grupami w których obowiązują normy i zasady nieakceptowane społecznie presja grupy rówieśniczej
Niechęć do nawiązywania kontaktów z rówieśnikami
Czynniki osobowościowe:
Problemy emocjonalne
Nieadekwatny obraz własnej osoby
Niskie poczucie własnej wartości
Niesprecyzowane cele życiowe
Poczucie osamotnienia, odrzucenia
Ciekawość doznania nowego przeżycia ukierunkowana na zachowania ryzykowne
Brak umiejętności radzenia sobie z trudnościami i problemami
Brak wiary w sens podejmowanych działań
Związane z sytuacją rodzinną:
Niewłaściwe postawy rodzicielskie
Niewłaściwa pozycja dziecka w rodzinie
Nieprawidłowa atmosfera życia rodzinnego
Konflikty w rodzinie
Niski statut materialny rodziny
Brak wsparcia rodziców
Cele ogólne:
Wspomaganie ucznia w jego wszechstronnym rozwoju, uwzględniając jego możliwości i potrzeby.
Przygotowanie do pełnienia ról w społeczeństwie, rodzinie, środowisku lokalnym
i życiu zawodowym
Kształtowanie postawy poszanowania prawa, norm społecznych, zasad etycznych, odmienności kulturowej - warunkujące sprawne i odpowiedzialne funkcjonowanie we współczesnym świecie.
Kształtowanie szacunku do pracy własnej i pracy innych.
Propagowanie wiedzy na temat zdrowego stylu życia.
Kształtowanie właściwych postaw wobec zagrożeń i zachowań ryzykownych.
ROZWÓJ FIZYCZNY
| PRORYTET | ZADANIA WYCHOWAWCZE |
SPODZIEWANE EFEKTY
|
|
SPRAWNOŚĆ FIZYCZNA | Doprowadzić do wykorzystania każdej możliwej sytuacji w szkole, aby rozwijać naturalną sprawność motoryczną ucznia we współpracy z rodzicami. | Uczeń na miarę swoich możliwości jest sprawny motorycznie |
| HIGIENA OSOBISTA | Uwrażliwiać uczniów do troski o higienę osobistą | Uczeń dba na co dzień o higienę ciała i ubioru (jest zawsze czysty, schludny) |
| ŻYWIENIE | Edukować uczniów i rodziców na temat wpływu właściwego odżywiania na sprawność intelektualną i fizyczną dziecka | Uczeń zna zasady i ma nawyk prawidłowego odżywiania się.
|
| BEZPIECZEŃSTWO UCZNIA | Przekazywać uczniom oraz rodzicom zasady bezpieczeństwa i higieny, a także przestrzegać przepisy w tym zakresie w szkole i poza nią. | Uczeń zna i stosuje przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy oraz potrafi udzieli pierwszej pomocy w nagłych wypadkach.
|
| AKTYWNY WYPOCZYNEK | Propagować wśród uczniów ideę zdrowego stylu życia. | Uczniowie są bardziej aktywni fizycznie i odporni na stres. |
| EKOLOGIA | Rozbudzać poczucie odpowiedzialności za współżycie ludzi w przyjaznym środowisku naturalnym. | Uczniowie dbają o środowisko naturalne. |
| PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ | Przekazywać uczniom i rodzicom wiedzę dotyczącą mechanizmów uzależnień i ich skutków na życie człowieka.
| Rodzić i uczeń jest świadomy działania mechanizmów uzależnień i ich destabilizującego wpływu na życie człowieka. |
| ROZWÓJ CZŁOWIEKA | Przekazywać uczniom i rodzicom wiedzę o naturalnych etapach rozwoju człowieka. | Uczeń i rodzic zauważa różnice między dzieckiem, nastolatkiem a dorosłym. Uczeń potrafi określić na jakim etapie rozwoju obecnie się znajduje. |
ROZWÓJ PSYCHICZNY (emocjonalny i intelektualny)
| ROZPOZNAWANIE UCZUĆ | Uczyć dzieci i młodzież rozpoznawać swoje stany emocjonalne. Włączyć rodziców w te działania, aby kontynuowali je w środowisku rodzinnym.. | Uczeń potrafi nazywać i okazywać uczucia. Zna wpływ uczuć na podejmowane działania. |
| ODPOWIEDZIALNOŚĆ
| Wychowywanie uczniów do brania odpowiedzialności za własne decyzje i działania na miarę posiadanych kompetencji. | Uczeń wie, że każde podjęte działanie pociąga za sobą określone konsekwencje wynikające z przyjętych zasad. Potrafi zarządzać czasem. |
| TECHNIKI SKUTECZNEGO UCZENIA SIĘ | Zapoznać uczniów i rodziców z technikami służącymi do skutecznego uczenia się. | Zna i stosuje swoją technikę skutecznego uczenia się. Rodzic wspiera swoje dziecko w procesie uczenia się. |
| POZNANIE I ROZWIJANIE UZDOLNIEŃ ORAZ ZAINTERESOWAŃ | Rozpoznawać, zachęcać do odkrywania zainteresowań lub uzdolnień oraz wspierać w ich realizacji. | Uczeń uczestniczy w zajęciach pozalekcyjnych oraz prezentuje swoje uzdolnienia” na terenie klasy, szkoły oraz poza szkołą.
|
| PLANOWANIE PRZYSZŁOŚCI ZAWODOWEJ
| Pomagać uczniom w poznawaniu predyspozycji i kompetencji koniecznych przy wyborze dalszej edukacji i zawodu. | Uczeń ma świadomość swoich predyspozycji i kompetencji zawodowych.
|
ROZWÓJ SPOŁECZNY
| FUNKCJONOWANIE SPOŁECZNE | Wprowadzać i egzekwować przestrzeganie zasad współżycia społecznego. | Stosuję się do zasad współżycia społecznego. Szanuje pracę swoją i innych. Stosuje się do zasad savoir – vivre. |
| WIĘZI MIĘDZYLUDZKIE | Wspieranie ucznia w budowaniu i podtrzymywaniu relacji z innymi ludźmi. | Uczeń uczestniczy realnie w życiu społecznym: życiu szkoły, rodziny itp. |
| KOMUNIKACJA MIĘDZYLUDZKA
| Rozwijać u uczniów umiejętności porozumiewania się z innymi oraz umiejętności interpersonalne. | Uczeń potrafi porozumiewać się z innymi z poszanowaniem własnych i cudzych praw, jasno precyzuje myśli i poglądy.
|
ROZWÓJ DUCHOWY
| WARTOŚCI UNIWERSALNE | Uświadamiać uczniom znaczenie istnienia wartości uniwersalnych i ich wpływu na kształt życia pojedynczego człowieka. | Uczeń zna i rozumie znaczenie wartości, hierarchii wartości oraz ich wpływu na jakość życia człowieka.
|
| KSZTAŁTOWANIE POCZUCIA TOŻSAMOŚCI NARODOWEJ | Kształtować świadomość tożsamości obywatelskiej oraz postawę dojrzałego i odpowiedzialnego Polaka. Dostarczanie rzetelnej wiedzy o innych kulturach | Uczeń prezentuje postawę obywatelską, ma poczucie tożsamości narodowej i okazuje szacunek innym kulturom. |
| REFLEKSYJNOŚĆ | Wdrażanie uczniów do wyciągania wniosków i analizy działań. | Uczeń potrafi wzbudzić refleksję dotyczącą podjętych działań i zaistniałych zdarzeń.
|
| ŚWIATOPOGLĄD | Wspierać, dostarczać i umożliwiać zdobywanie wiedzy o świecie, przekonaniach, opiniach i sądach
| Uczeń ma ogólne pojęcie o świecie, w którym przekonania i wartości są ze sobą splecione oraz nadają światu znaczenie, a także ułatwiają przejście od myślenia do działania.
|
| POZNANIE DOROBKU KULTURY | Uświadamiać uczniom bogactwo i znaczenie dorobku kulturowego Polaków. | Uczeń zna historię i dorobek kulturowy kraju |
EWALUACJA
PROGRAMU WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNEGO PRZEPROWADZONA BĘDZIE RAZ DO ROKU WE WSKAZANYM OBSZARZE OKREŚLONYM PRZEZ PLAN WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNY NA DANY ROK SZKOLNY
Podstawową formą ewaluacji będą:
ankiety, sprawozdania, analiza dokumentacji szkolnej, obserwacje lub inne formy i narzędzia badawcze.
Załączniki do programu:
zasady współpracy z rodzicami,
plan pracy wychowawczo-profilaktycznej,
strategie postępowania w przypadku zagrożeń i niebezpieczeństw.
Aneks
W każdej z wyżej wymienionych sfer należy podjąć działania wychowawcze zmierzające do"
- adaptacji uczniów z Ukrainy w nowy środowisku,
- integracji uczniów polskich i ukraińskich,
- zapewnienia poczucia bezpieczeństwa uczniów.